Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku

Kajś
Opowieść o Górnym Śląsku

Premiera
30 września 2020

Zbigniew Rokita, Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku
Zbigniew Rokita, Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku

Kup książkę
39,90 zł
33,52 zł
Wydanie I・Okładka miękka, lakierowana, ze skrzydełkami
Kup e-book
31,90 zł
25,52 zł
Kajś・Wydanie I・MOBI, EPUB
Kup mp3
39,90 zł
31,92 zł
Kajś・Wydanie I・MP3
Dostawa od:
Kurier
11,79 zł
paczkomat
9,99 zł
poczta
10,30 zł
odbiór osobisty (Warszawa)
0 zł
pliki
0 zł
Przez większość życia uważałem Ślązaków za jaskiniowców z kilofem i roladą. Swoją śląskość wypierałem. W podstawówce pani Chmiel grała nam na akordeonie Rotę, a ja nie miałem pojęcia, że ów plujący w twarz Niemiec z pieśni był moim przodkiem.

O swoich korzeniach wiedziałem mało. Nie wierzyłem, że na Śląsku przed wojną odbyła się jakakolwiek historia. Moi antenaci byli jakby z innej planety, nosili jakieś niemożliwe imiona: Urban, Reinhold, Lieselotte.

Później była ta nazistowska burdelmama, major z Kaukazu, pradziadek na „delegacjach” w Polsce we wrześniu 1939, nagrobek z zeskrobanym nazwiskiem przy kompoście. Coś pękało. Pojąłem, że za płotem wydarzyła się alternatywna historia, dzieje odwrócone na lewą stronę. Postanowiłem pokręcić się po okolicy, spróbować złożyć to w całość. I czego tam nie znalazłem: blisko milion ludzi deklarujących „nieistniejącą” narodowość, katastrofę ekologiczną nieznanych rozmiarów, opowieści o polskiej kolonii, o separatyzmach i ludzi kibicujących nie tej reprezentacji co trzeba. Oto nasza silezjogonia.

Zbigniew Rokita


  • Autor tej ważnej książki wyznaje, że długo przepraszał się ze swoją śląskością. Teraz pomaga nam zrozumieć dramat krainy leżącej na pograniczu kultur i historii – dlaczego Śląsk ciągle jest „kajś”, a nie w centrum polskiej świadomości.

    Małgorzata Szejnert

  • Rokita nie tylko pokazuje skomplikowane dzieje Śląska, nie tylko chce nam Górny Śląsk przybliżyć, on ten Śląsk odkrywa w pewien sposób na nowo.

  • Od lat mówimy, że Śląsk potrzebuje swojego Dantego. Nie doczekaliśmy się go/jej jeszcze. Nikt jeszcze w języku śląskim nie wyśpiewał takich pieśni, które zmieniłyby świat i ukonstytuowały nasz język. Wiele wskazuje jednak na to, że doczekaliśmy się swojego Kapuścińskiego.

  • „Kajś” jest opowieścią o granicach rozumianych dosłownie, wyznaczanych w przedziwny sposób w procesie historycznych negocjacji, ale też tych mentalnych, wyobrażeniowych. Rokita pokazuje w „Kajś”, że Ślązacy zawsze trafiali na granicę języka i tożsamości [...].

  • [Rokita] Historię łączy ze współczesnym obrazem Śląska, który jest następstwem przemysłowej działalności na niespotykaną dzisiaj skalę, losy przodków splata ze swoją tożsamością oraz zmieniającym się postrzeganiem rodzinnych stron, mityczny wizerunek z twórczości Kutza i Cholonka [...] konfrontuje z dzisiejszymi praktykami promocji regionu, przedstawiającymi go z dystansem i humorem.

  • Im bliżej dzisiejszych czasów, tym książka Rokity staje się bardziej reportażowa, podczas gdy wcześniejsza opowieść, skupiona wokół dziejów rodziny, może przypominać powieściową sagę. Albo przetykaną pysznymi anegdotami pozycję z gatunku bildungsroman – wszak „Kajś” to klasyczna historia o kształtowaniu się osobowości, o dorastaniu do własnej

    tożsamości.

  • W kolejnych rozdziałach „Kajś. Opowieści o Górnym Śląsku” Rokita zdaje czytelnikom raport ze swoich poszukiwań śląskości, własnej tożsamości, korzeni. Odbywa kolejne górnośląskie podróże w czasie i przestrzeni, spotyka własnych, nawet jemu mało znanych przodków, ale i persony niezwykle ważne dla regionu.

  • „Co jakiś czas trafia się taka książka, która sprawia, że rzucam

    wszystkie inne. [...] Miałem też wrażenie, że to pierwsza książka o

    Górnym Śląsku po lekturze której coś naprawdę z tego zakątka

    zrozumiałem”.

  • Rokita pisze, że o tym, że jest Ślązakiem, dowiedział się dopiero, gdy pojechał na studia do Krakowa, i ta historia jego prywatnego odkrywania własnej śląskości – podobnie jak historia jego śląskiej rodziny – jest bardzo ciekawa. [...] To bardzo cenna książka.

  • „Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku” Zbigniewa Rokity to odpowiedź dla tych, którzy uważają, że już wszystko o nim wiedzą.

  • „Podręczników do górnośląskości nie ma i każdy ma swoją”, tłumaczy Zbigniew Rokita. Jednak autor dokonał czegoś, co w piśmiennictwie o Śląsku jest wątkiem nowym: udało mu się znakomicie uchwycić dynamiczny i stale postępujący proces tworzenia się, wykuwania się i krzepnięcia nowej, współczesnej śląskiej wspólnoty oraz jej tożsamości.

    Joanna Kapica-Curzytek, esensja.pl
  • „Kajś” to opowieść o poszukiwaniu korzeni, o rozoranej cierpieniami i podziałami ziemi, na której nic nie jest czarno-białe.

    Marcin Jakimowicz, „Gość Niedzielny”, T./Nr 49 z dn. 06.12.20
  • [...] Zbigniew Rokita rekonstruuje dla czytelników Śląsk przysypany już naszą teraźniejszością. Nie ma w tym jednak zbytniej nostalgii za przeszłością, górę bierze ciekawość, chęć poznania tożsamości przodków, zwieńczona dobrowolnym jej przyjęciem.

    Mateusz Burzyk, „Znak”, M./Nr 12 z dn. 12.20
  • [Rokita] Oddał głos swoim bohaterom. Ci najstarsi opowiedzieli mu m.in. o roku 1945, który na Śląsku wciąż jest niezagojoną raną.

    Józef Krzyk, „Ale Historia”, T./Nr 49 z dn. 12/13.12.20
  • Jedną z cech, jaka w mojej ocenie wyróżnia dobrych reporterów, jest ciekawość, drugą - bezpretensjonalność. Nie wspomnę o rzetelności. To banał, który często nie jest oczywisty. Autor „Kajś” ma te cechy [...].

    Urszula Pieczek, „Nowa Europa Wschodnia”, DM./Nr 11/12 z dn. 11/12.20
  • „Kajś” to gatunkowo forma mieszana (gatunkowy miks?), ale tak samo rozległe są korzenie autora. Z jednej strony Lwów, z innej rodowód góralski, kongresówkowy i podkarpacki. No i kropla śląskiej krwi oczywiście. [...] Świetne są jego autoironiczne diagnozy, świetnie widać też, jak tożsamość się kształtuje w zależności od okoliczności i otoczenia.

  • Reportersko-eseistyczny „Kajś” pokazuje Rokitę nieustępliwego,

    polemizującego, ale też rzetelnego, dumnego i zdecydowanego. Autor wie, czego chce i na pewno nie powiedział jeszcze ostatniego słowa.

  • "Kajś" to opowieść o stawaniu się Górnoślązakiem: narracja prowadząca przez pamięć, nazwy i miejsca, w których górnośląskość bywa oczywista lub obcesowa, lecz znacznie częściej jest płynna, niejasna, nieuchwytna.

    Wojciech Browarny, „Nowe Książki”, M./Nr 3 z dn. 03.21
  • Można zaryzykować stwierdzenie, że każdy, komu bliska jest tematyka „śląskości”, ale też „gorolskości”, powinien przeczytać tę książkę.

    Jadwiga Jenczelewska, „Polska Dziennik Zachodni”, DZ./Nr 65 z dn. 19.03.21
  • [...] Obok historii, zwłaszcza tej XX-wiecznej, która determinuje "tu i teraz", śledztwo obejmie: górnośląski krajobraz, język i emocje, które budzi, popkulturę, ruchy separatystyczne czy literaturę światową przełożoną na język śląski i literaturę napisaną po śląsku. Spójność tak wielu perspektywom gwarantuje narrator, który rozmawia, czyta, śledzi, ogląda, rozmyśla, spaceruje. Słowem jest wszędzie i wszędzie nas ze sobą zabiera.

    Piotr Skowronek, „Śląsk Katowice”, M./Nr 4 z dn. 04.21
  • Dwudziestowieczna historia mocno przejechała się po Górnym Śląsku, dzieje przodków Rokity, Kieslichów i Krauthakelów są niezwykłe, a jednocześnie chciałoby się powiedzieć, że podobnych historii jest w gliwickich okolicach pewnie wiele.

    Marek Radziwon, „Gazeta Wyborcza”, DZ./Nr 132 z dn. 10.06.21
  • Książka Zbigniewa Rokity dostarcza bardzo cennego materiału do refleksji na temat Górnego Śląska, przy czym nie narzuca czytelnikowi jednoznacznych rozwiązań [...].

    Andrzej Pisowicz, „Arcana”, DM./Nr 3 z dn. 05/06.21
  • Przeczytaj fragment
Pobierz okładkę

Wydanie I

  • Seria wydawnicza: Sulina
  • Projekt okładki: Agnieszka Pasierska/Pracownia Papierówka
  • Data publikacji: 30 września 2020

Okładka miękka, lakierowana, ze skrzydełkami

  • Wymiary: 125 mm × 195 mm
  • Liczba stron: 320
  • ISBN: 978-83-8191-077-4
  • Cena okładkowa: 39,90 zł

E-book・Kajś

  • ISBN: 978-83-8191-105-4
  • Cena okładkowa: 31,90 zł

Pozostałe wydania

  • Audiobook

Nadchodzące wydarzenia

Inne książki tego autora

Zobacz wszystkie
  • Nominacja
    Literacka Nagroda Europy Środkowej Angelus
    Zbigniew Rokita, Kajś
  • Nominacja
    Nagroda Literacka Nike
    Zbigniew Rokita, Kajś

Inni klienci kupili również:

Wstecz Dalej

Strona używa plików cookies zgodnie z polityką prywatności. Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.